REKLAMA

Prezydent Duda odznaczył Polaków ratujących Żydów

  • Autor: PAP/AT
  • 17 października 2016 06:40
Prezydent Duda odznaczył Polaków ratujących Żydów Prezydent Andrzej Duda uhonorował kilkanaścioro Polaków ratujących Żydów podczas II wojny światowej z okazji 30-lecia polskiego Towarzystwa Sprawiedliwych Wśród Narodów Świata (fot.prezydent.pl/Krzysztof Sitkowski)

• Z okazji 30-lecia polskiego Towarzystwa Sprawiedliwych Wśród Narodów Świata prezydent Andrzej Duda uhonorował kilkanaścioro Polaków ratujących Żydów podczas II wojny światowej, przyznając im wysokie odznaczenia państwowe.
• Pragniemy uczcić pamięć milionów ofiar Zagłady i wszystkich, którzy przeciwstawili się terrorowi niemieckich nazistów - podkreślił w liście.

Odznaczenia państwowe zostały przyznane z okazji 30-lecia polskiego Towarzystwa Sprawiedliwych Wśród Narodów Świata. W niedzielę (16 października) w imieniu A. Dudy wręczył je minister w Kancelarii Prezydenta Wojciech Kolarski. Odczytał również list głowy państwa skierowany do uczestników uroczystości.

Podczas niedzielnej uroczystości kilkanaścioro Polaków ratujących Żydów w trakcie II wojny światowej otrzymało Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski za "bohaterską postawę i niezwykłą odwagę, za wybitne zasługi w obronie godności, człowieczeństwa i praw ludzkich".

Jak podała Kancelaria Prezydenta na stronie internetowej, prezydent odznaczył: Jana Adamczyka, który w Denkowie koło Ostrowca Świętokrzyskiego pomagał rodzinie w ukrywaniu Chaima i Mojżesza Frymelów; Józefę Czekaj, która wraz z rodzicami ukrywała przez dziesięć miesięcy Miriam Schmetterling, jej męża i teściową w domu rodzinnym w Kopyczyńcach w dawnym powiecie tarnopolskim; Ludomira Jagiełłę, który pomagał matce w ukrywaniu Izydora Legala we wsi Chróścin p. Płońskiem; Łucję Jurczak - rodzina Nestorowiczów ukrywała rodzinę Sztejnów; Krystynę Kowalską - rodzina Domańskich ukrywała podczas wojny rodzinę Oberlaenderów; Annę Koźmińską, która w latach 1943-1945 ukrywała Abrahama Jabłońskiego; Annę Krzyżowską, która razem z matką pomagała Stefanowi Zgrzembskiemu oraz Romanowi Beseche; Andrzeja i Leszka Mikołajków - rodzina Mikołajków ukrywała rodzinę Reichów; Irenę Senderską-Rzońcę - na prośbę ojca Irena wnosiła do getta w Borysławiu paczki z lekarstwami, następnie razem z rodziną ukrywała trójkę Żydów; Halinę Anielę Szaszkiewicz, która ukrywała szóstkę Żydów w swoim mieszkaniu, specjalnie przerobionym do tego celu; Jadwigę Szczeszak, która ukrywała w Denkowie braci Frymelów; Stanisławę Śliwińską, która pomagała Żydom pracującym w Radomiu w fabryce, pomogła w ucieczce Tosi Goldberg; Józefę Tomalę - rodzina Tomalów ukrywała Rachelę Kochane i jej syna Eliasza; Janinę Zwolicką - rodzina Misiewiczów mieszkająca koło Tarnopola ukrywała rodzinę Bieniów.

Uroczystość nadania Orderów Odrodzenia Polski Polakom ratującym Żydów w czasie II Wojny Światowej (fot. Krzysztof Sitkowski/KPRP)

"Pragniemy uczcić pamięć milionów ofiar Zagłady i wszystkich, którzy przeciwstawili się terrorowi niemieckich nazistów, z narażeniem życia własnego i swoich bliskich, udzielając pomocy bliźnim" - podkreślił w liście Andrzej Duda.

Przypomniał, że "Rzeczpospolita przez tysiąc lat była dla Żydów +gościnnym domem+ i +ziemią Polin+". "Dziś jesteśmy spadkobiercami naszej wspólnej polsko-żydowskiej historii i dziedzicami Rzeczypospolitej Przyjaciół, z której pochodziło wielu wybitnych przedstawicieli narodu żydowskiego, takich jak zmarły niedawno były prezydent państwa Izrael Szimon Peres" - napisał prezydent.

Zaznaczył, że wspólna historia Polaków i Żydów została w sposób dramatyczny przerwana przez agresję nazistowskich Niemiec. "W zniewolonym kraju Niemcy chcieli złamać solidarność łączącą obywateli Rzeczypospolitej. Na naszej ziemi stworzyli fabryki śmierci i rozpoczęli Holokaust - najstraszliwszą zbrodnię w dziejach ludzkości. W Polsce za wszelką pomoc Żydom groziła kara śmierci. Jednak solidarności nie dało się złamać" - zwrócił uwagę prezydent.

"Jak gwiazdy w mroku okupacji jaśniały czyny Polaków, którzy zdecydowali się pomagać swym żydowskim sąsiadom, choć często pomoc ta przypłacona była śmiercią, zarówno ukrywających, jak i ukrywanych" - dodał prezydent.

Jak ocenił, Polacy ratujący Żydów stali się bohaterami czasów wojny na równi z żołnierzami Armii Krajowej i członkami konspiracji.

"Dziś w imieniu Rzeczypospolitej składam hołd wszystkim Polakom ratującym Żydów. Chylę czoła przed państwa męstwem i odwagą" - podkreślił Andrzej Duda. "Niejednokrotnie musieli państwo podejmować wiele niewyobrażalnie trudnych decyzji" - ocenił prezydent.

Podziękował także za to, że "w czasach nazistowskiego bestialstwa, narażając własne życie, a także życie najbliższych" Sprawiedliwi "bronili elementarnych praw ludzkich, zanegowanych i zburzonych przez III Rzeszę" - prawa człowieka do życia, do godności i do wolności.

"Przed wojną na straży tego porządku i tych praw stała II Rzeczypospolita. Podczas okupacji to państwo wzięli na siebie odpowiedzialność za życie i bezpieczeństwo żydowskich współobywateli" - zaznaczył Duda.

Jak podkreślił, dziś Rzeczypospolita oddaje cześć i chwałę polskim Sprawiedliwym honorując ich odznaczeniami państwowymi. "To wyraz dumy z chwalebnej postawy Polaków ratujących Żydów, którzy przyczynili się do tego, że jako naród godnie przetrwaliśmy noc okupacji" - napisał prezydent.

Według niego, jest to również "przejaw docenienia osób zajmujących się upamiętnieniem tych niezwykłych bohaterskich czynów". W tym kontekście podkreślił rolę właśnie Towarzystwa Sprawiedliwych Wśród Narodów Świata.

"Jednocześnie dzisiejsza uroczystość stanowi symboliczne docenienie czynów wszystkich, także nieznanych z imienia i nazwiska, Polaków, którzy podczas II wojny światowej ocalali Żydów przed Zagładą" - stwierdził Andrzej Duda.

Dziękował również za "wyjątkowe świadectwo, które będzie przekazywane kolejnym pokoleniom Polaków jako dowód polsko-żydowskiego braterstwa i solidarności oraz heroicznej wierności prawdzie i dobru".

W imieniu odznaczonych głos zabrał wiceprezes zarządu Towarzystwa Józef Walaszczyk. Podziękował za uhonorowanie i prosił o opiekę nad pozostałymi przy życiu polskimi Sprawiedliwymi Wśród Narodów Świata.

Przed uroczystością wręczenia odznaczeń odbyła się msza święta w kaplicy w Pałacu Prezydenckim.

Kolarski przypomniał w rozmowie z PAP, że prezydent Duda wraz z prezydentami państw Grupy Wyszehradzkiej odwiedził w piątek Muzeum Polaków Ratujących Żydów podczas II wojny światowej im. Rodziny Ulmów we wsi Markowa na Podkarpaciu. Ulmowie są symbolem bohaterstwa Polaków, którym groziła kara śmierci za pomoc Żydom - podkreślił Kolarski.

W uroczystości wzięli udział również m.in. p.o. szefa Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych Jan Kasprzyk, wiceminister spraw zagranicznych Jan Dziedziczak, wiceminister kultury Jarosław Sellin oraz przedstawiciele Gminy Żydowskiej w Warszawie.

W niedzielę w Warszawie odbyło się pierwsze od II wojny światowej ogólnopolskie spotkanie polskich Sprawiedliwych Wśród Narodów Świata, w którym udział wzięło około 70 Sprawiedliwych, którzy z narażeniem życia własnego i swoich bliskich ratowali Żydów.

Tytuł "Sprawiedliwy wśród Narodów Świata" przyznawany jest przez jerozolimski instytut Yad Vashem osobom, które z narażeniem własnego życia i życia swoich bliskich ratowały Żydów z zagłady podczas II wojny światowej. Wręczeniu odznaczenia towarzyszy uwiecznienie nazwiska na Ścianie Honoru w Ogrodzie Sprawiedliwych Yad Vashem oraz nadanie honorowego obywatelstwa Izraela.

Na medalu znajduje się sentencja: "Kto ratuje jedno życie, ten jakby ratował cały świat". W styczniu 2016 r. liczba odznaczonych na całym świecie wynosiła 26 120 osób. Polacy stanowią największą grupę wśród Sprawiedliwych - jest ich 6620.

Podobał się artykuł? Podziel się!

Skomentuj

  • Brak komentarzy.



REKLAMA

Znajdź swojego posła i senatora

LUB
Polityka rozbudza emocje, jakich dawno nie było? Oceniaj i komentuj działania i wypowiedzi posłów i senatorów z podziałem na okręgi i komitety. Twój głos zawsze się liczy!
REKLAMA